| 59- Metin alanı Metin
yazmak ve metin alanı açmak için Araç Kutusundaki
Yazı Aracı
kullanılır.
-
Eğer tek satırlık bir metin yazmak
istiyorsanız:
-
Araç Kutusundan
Yazı aracını
seçin.
-
Sayfa üzerinde herhangi bir yere tıklayın.
-
Klavyeyi kullanarak metin girişini yapın.
Bir Metin alanı açmak için:
-
Araç Kutusundan
Yazı aracını
seçin.
-
Sayfa üzerinde herhangi bir yere gelip,
farenin tuşunu basılı tutarak dörtgen bir alan çizin.
-
Klavyeyi kullanarak metin girişini yapın.
Metin alanlarını köşe noktalarından tutup
büyütüp küçültebilirsiniz.
Alanı küçültüğünüzde, sağ alt köşesindeki
kare içinde bir noktanın belirmesi, yazının alan içine
sığmadığını gösterir.
60- Metin Alanlarını Birbirine Bağlamak
Bir metin alanındaki yazıyı başka bir metin
alanına akacak şekilde bağlamak için:
-
İlk metin alanının sağ alt köşesindeki kare
üzerine Ok ile gelin.
-
Parmağınızı fare tuşuna basılı tutarak
sürüklemeye başlayın.
-
Sizinle birlikte hareket eden bir çizgi
göreceksiniz.
-
Bu çizgiyi diğer metin alanının üzerine
getirip bırakın.
-
Sağ alt köşedeki kare bağlantı simgesine
dönüşür
61- Alanlar Arasındaki Bağlantıyı
Kopartmak
-
Sağ alt köşedeki bağlantı simgesinin
üzerine Ok ile gelin.
-
Fare tuşuna basılı tutarak sürükleyin.
-
Sizinle birlikte bir çizgi hareket
edecektir.
-
Bu çizgiyi sayfa üzerinde boş bir bölgeye
gelip bırakın.
62- Metin Alanı Tanımı
Bir metin alanı seçili iken
Inspector paletinde
Eleman Tanım
düğmesini seçerseniz,
Metin alanı ile ilgili bazı değişkenlere
ulaşırsınız.
‘l’ metin alanının soldan sayfa
üzerindeki uzaklığını,
‘t’ alanın üst kenarının sayfanın
altına olan uzaklığını,
‘w’ enini,
‘h’ ise boyunu belirtir.
Bu bölümlere kendi değerlerinizi yazıp,
Enter tuşu ile onaylarsanız, metin alanı verdiğiniz
koordinatlara sahip olur.
inset bölümü ise yazının üst, alt,
sağ, ve sol kenarlardan uzaklığını belirler.
Display border seçeneği metin
alanlarına vermiş olduğunuz çerçeve kalınlığının
görüntülenmesini sağlar.
63- Yazıyı Seçmek
1- Ok aracı ile bir metin alanını
seçerseniz, içindeki tüm metni de seçmiş olursunuz.
2- Eğer alan içindeki belli bir metin
parçasını seçmek istiyorsanız, Araç Kutusundan
Yazı aracını
seçtikten sonra metin alanına girip, farenin tuşu basılı olarak
sürükleyin.
3- Ok aracı ile metin alanı üzerine gelip
fare tuşunu çift tıklarsanız metin alanının içine girmiş
olursunuz. Metin alanı içinde yazı yazarken imleci
değiştirmeden alanı taşımak isterseniz
Command
tuşuna basın imlecinizin ok aracı haline dönüştüğünü
göreceksiniz. Taşıma işleminizi gerçekleştirdikten sonra
Command
tuşunu bıraktığınızda imleciniz tekrar eski haline
dönecektir alan içine tıklayıp yazı yazmaya devam edebilirsiniz.
64- Tipografik Tanımlar
Metninizin herhangi bir satırında,
kelemesinde veya tümünde Font, Stil ve Punto
Değişikliği için;
Yazınızı seçtikten sonra,
Text menüsünden Font, Size ve Style
komutlarını kullanın.
Veya üst taraftaki araç çubuğu üzerinden
ilgili bölümlere gidip değişiklikler yapabilirsiniz.
Diğer bir yöntem ise Inspector paleti
üzerinden değişiklikler yapmaktır.
65- Satır arasını değiştirmek
Yazınızı seçin. Üst taraftaki araç çubuğunda
satır arası bölümüne giderek değişikliği yapın
Satır arasını üç ayrı ölçeğe göre
değiştirebilirsiniz.
+ yazı puntosunu 0 (sıfır)
olarak alır.
Verdiğiniz + artı değerler Punto
olarak satır arasını açar, - eksi değerler ise
sıkıştırır.
= yazıya verdiğiniz punto
büyüklüğü üzerinden satır arasını açar veya sıkıştırır.
% normal satır arasını %100
kabul eder, üzerine çıktığınızda açar altına indiğinizde
sıkıştırır.
Text menüsündeki Leading
komutundan Solid yazının satır arası değerini punto
büyüklüğü ile bir tutar.
Auto, satır arasını punto
büyüklüğünden %20 daha fazla olarak ayarlar.
Other ise var olan satır arasına ek
yapmanızı sağlar. Burada ki Extra, Fixed ve
Percentage seçenekleri ise yukarıda anlattığım satır arası
ölçeklendirme ile aynıdır.
Diğer bir yöntem ise
Inspector paleti üzerinden
simgesini seçerek
alt taraftaki bölümlerden Leading bölümünü kullanmaktır.
Satır arasını elle açıp sıkıştırmak için Ok
aracı ile seçilmiş olan yazı alanının alt ve üst noktalarını
kullanabilirsiniz. Aşağı ve yukarı doğru alanın boyutunu
değiştirerek satır arasını değiştirebilirsiniz.
66- Harf Arasını Değiştirmek
Inspector paletinden
düğmesine tıklayın.
Alt tarafta çıkan alt düğmeciklerden ilkini
seçin ve palet
üzerindeki Kerning bölümünü kullanın.
Normal değeri 0 ‘dır.
Harf arasını elle değiştirmek için seçili
yazı alanının yan tutma noktalarıyla oynayabilirsiniz. Alanı
genişletmek harf arasını açar, sıkıştırmak ise daraltır.
67- Sözcük Arasını Değiştirmek
Sözcük aralarını ayarlamak için Inspector
paleti üzerinden
düğmesini seçin.
Alttaki düğmeciklerden ilk
düğmeciğine
tıklayın.
Aralarını açacağınız kelimelerin arasına
imleç ile konumlanın boşluk alanını seçin ve RangeKerning
bölümüne değer girerek değiştirin. Bu işlemi tek tek kelimeler
arasına sırasıyla uygulayın.
Eğer bu değişikliği toplu olarak uygulamak
isterseniz;
Inspector paleti üzerinden
düğmesini seçin.
Alttaki düğmeciklerden
düğmeciği tıklayın.
Karşınıza çıkan değerlerden Word
bölümündeki Opt bölümündeki değeri artırarak
yapıabilirsiniz.
Bu değişikliği elle yapmak istiyorsanız,
seçili yazı alanının yan tutma noktalarını
Option tuşunu
basılı tutarak açıp daraltabilirsiniz.
68- Satır Çizgisini Kaydırmak [Baseline
Shift]
Satır çizgisini kaydırmak için önce yazı
alanı içine Yazı aracı ile girip ilgili harf ya da
kelimeyi seçin. Inspector paletinden
düğmesine tıklayın
ve alt düğmeciklerden
seçin.
Baseline shift bölümüne yazdığınız
artı değerler satırın yukarı, eksi değerler ise aşağıya
kaymasına neden olur.
69- Yatay Ölçekleme
Yazınızın fontunu yatay olarak daraltmak ya
da genişletmek için,
Inspector paletinden
simgesini seçip alt
taraftaki düğmeciklerden
seçin ve
Horizontal scale bölümüne % olarak
değer yazın.
Bu değişikliği elle yapmak için seçili yazı
alanın köşe tutma noktalarını
Option
tuşuna basılı olarak değiştirebilirsiniz. Alanı büyütüp
küçülttüğünüzde yazı da ona göre büyüyüp küçülür.
70- Paragraf Düzeni
Bloklama
İstediğiniz paragraf ya da paragrafları
seçtikten sonra dokümanın üzerindeki araç çubuğundan istediğiniz
bloklama şeklini seçin.
Bu işlemi Inspector paleti üzerinden
yapmak için düğmesine
tıklayıp alt düğmeciklerden
seçin ve
istediğiniz bloklama düğmesine tıklayın.
Diğer bir yöntem ise Text menüsündeki
Align komutudur.
Tireleme biçimine etki etmek isterseniz bu
bölümdeki bloklama türlerinin yanındaki üç noktalı düğmeciğine
basarsanız, karşınıza çıkan tablodaki
Flush zone yüzde kaç uzunluktan
itibaren satırların bloklanacağını,
Ragged width ise satır uzunluklarının
yüzde kaça getirileceğini belirtir.
71- Paragraf seçenekleri
Bir paragrafın düzenlemesi için Inspector
paletinden seçtikten
sonra alt düğmeciklerden
seçin.
Paragraph spacing bölümü paragraf
aralarını satır aralarından farklı olarak açmak için kullanılır.
Indents bölümü ise sağ sol marjlar ile
paragrafın ilk satırının ne kadar içeriden başlayacağını
belirtir.
Hang Punctuation seçeneği tırnak ve
tire gibi işaretlerin paragrafın marjları dışında kalmasını
sağlar.
Hyphenation seçeneği tireleme
yapılmasını sağlar.
Bu seçeneğin yanındaki üç noktalı düğmeciğine
basarak tireleme seçeneklerini ayarlayabilirsiniz.
Tireleme seçenekleri arasında kelime
bölünmesinde kaç karakter kullanacağını Consecutive
hyphens ile, Büyük harflerinde tireleme kapsamına alınması
için Skip capitalized words seçeneğinin işaretlenmesi ve
işaretlendiğinde bir metin parçası içinde seçili bölgeleri
tireleme dışında tutmaya yarayan Inhibit hyphens in selection
seçeneklerini kullanabilirsiniz.
Bu işleme rağmen doğru tireleme
yapmadığını görürsünüz. Geriye elle tireleme kalmaktadır.
72- Paragraf Çizgileri
Paragraf çizgilerini kullanmak için yazı
alanını seçtikten sonra Inspector paletinden
düğmesini seçip alt
düğmeciklerden ters
olanı seçin
Rules menüsünü kullanın.
Centered paragraf aralarına atılan çizgilerin yazı
alanına göre ortalı olmasını,
Paragraph ise atılan çizginin blok cinsinin paragraf blok
cinsiyle aynı olmasını sağlar.
Edit seçeneği ile çizgilerin blok
genişliğinin % kaçını kaplayacağını belirtebilirsiniz.
Diğer bir değişiklik ise çizgi uzunluğunun paragrafın son satır
uzunluğuna [Last line] ya da blok uzunluğuna [Column]
göre atılacağını belirtmektir.
Çizgilerin ekranda gözükmesi ve baskıda
çıkması için mutlaka alan seçili durumda iken
Çizgi tanımı [renk
ve kalınlık değeri] verilmelidir.
Eğer metin alanı sınırlarında çizgi kalınlığı
istiyorsanız Inspector penceresinden Info bölümüne
gelip Display Border’ı işaretleyin.
İstemiyorsanız işareti kaldırın.
73- Kolon ve Satır oluşturmak
Bir yazı alanını seçtikten sonra kolon ve
satırlara ayırabilirsiniz.
Yazı alanını seçtikten sonra Inspector
paleti üzerinden
düğmesine tıklayın, alt düğmeciklerden
olanı seçin.
Columns bölümü kolon sayısını, kolon
yüksekliğini ve aralarındaki boşluğu belirleyebileceğiniz
değişkenleri içerir.
Rows ise aynı değişkenleri satırlar için belirlemenizi
sağlar.
Her iki seçeneği bir arada da
kullanabilirsiniz. Her iki bölümün alt taraflarında yer alan
Rules menüleri satırlar ve kolonlar arasında yer alacak
çizgi seçeneklerini içerirler.
None, standart olarak çizgi yok anlamındadır.
Inset, dikeyde ve yatayda kolonların içirdiği satır sayısı
ve uzunluğu kadar çizgi atar.
Full height dikeyde
Full width ise yatayda satır uzunluğu ve satır yüksekliği
kadar çizgi atar.
Rules’i kullandığınızda mutlaka Inspector
penceresinden Display border işaretli olmalıdır. Eğer
çizgiye renk ve kalınlık vermek istiyorsanız Çizgi tanım
düğmesini seçip
renk ve kalınlık verin.
Flow bölümündeki iki düğmecik kolon ve
satırlar arasındaki akış yönünü belirtir.
Balance, metninizi iki kolonda düzenlediğiniz zaman iki
kolonun da aynı satır sayısına sahip olmasını istediğinizde
seçeneği işaretlerseniz, her iki sütündaki satır sayısını
eşitler.
Modify Leading, iki kolonda düzenlediğiniz metninizin
birinci kolondakini sabit bırakarak ikinci kolondakini, dikeyde
dağıtarak aynı boya getirir.
Copyfit, metninizin alan içindeki boşluklarını orantısal
olarak büyüterek sığdırmasına yarar.
Farklı punto ve karakterde ki metinleri,
punto ve karakter ayrımı yapmadan büyültür.
min. ve max. değerleri değiştirildiğinde [artı
veya eksi] otomatik olarak program tarafından
hesaplanarak önerilen Current değerine göre büyültülür
veya küçültülür.
First Line Leading, bir alan içinde bulunan metninizin,
alanın dört bir tarafından otomatik olarak eşit boşluklar
bırakmasına yarar. Bir nevi Inset komutlarının otomatik
olarak uygulanmasıdır.
Bu uygulamayı yapmak için;
Önce bir metin oluşturun, sonra Font ve punto
değerleri verin.
Metin alanı seçili durumda iken Inspector
penceresinden alan değerlerini büyültün.
First Line Leading değerini yükseltin.
Inspector penceresinden Display
Border’i işaretleyin, sonra Çizgi ve dolgu renklerini verin.
74- Marjlar ve Tab Durakları
Metin alanının içine Yazı aracı ile
girdiğinizde, üst tarafta yazı cetvelini görürsünüz.
Eğer böyle bir cetvel görünmüyorsa View
menüsünden Text Rulers komutunu verin. Bu komutun yan
tarafındaki onay işareti komutun aktif olduğunu gösterir.
Tablı yazı oluşturmak için metin aracını
seçin ve sayfa üzerinde bir alan açın,
Klavyeden Tab tuşuna basın metninizi
yazın tekrar Tab tuşuna basın ve metninizi yazın,
metninizdeki duraklamalar için klavyeden Tab tuşunu
kullanarak tüm metninizi yazın, daha sonra Tab
aralıklarını düzenlemek için metin alanı içindeki metninizi
Metin aracı ile seçin.
Bir Tab durağı kurmak için, önce
Tab tipini yukarıdan taşıyarak cetvel üzerine yerleştirin,
Yerleştirdiğiniz Tab tipi, metninizi
yazarken Tab tuşuna bastığınız bölümü hizalar.
Eğer
Tab tipini yukarıdan taşıyarak yerleştirme işlemini sayfa
üzerinde nereye geleceğini görerek yapmak istiyorsanız, File
menüsünden Preferences komutu ile ulaştığınız pencereden,
Text bölümünün Track tab movement with vertical line
seçeneğini işaretleyin.
Tab durağının yerini değiştirmek
isterseniz, ilgili Tab simgesinin üzerine çift tıklayın
ve çıkan tabloyu kullanarak tip, konum ve dolgu karakteri
değişikliğini yapın.
Eğer iki tab arasında dolgulama
isterseniz, Leader bölümünden dolgu tipini
seçebilirsiniz.
Tab durağınızın tipini bloklu yapmak
isterseniz, metninizi oluştururken mutlaka blok başına ve
blok sonuna tab basmak zorundasınız.
İlk bastığınız tab blok başlangıcını
ikinci bastığınız tab ise blok bitimini belirleyecektir.
Eğer tek tab basarsanız bloklu tab
biçimini yaratamazsınız.
75- Bir Tab Durağını Silmek
İlgili Tab simgesini yazı cetveli üzerinden
tutup üst ya da alt tarafa sürükleyip bırakın.
76- Metin Stilleri
Seçmiş olduğunuz paragraflara önceden
oluşturduğunuz metin stillerini uygulayarak, font, punto, satır
arası, harf arası ve paragraf düzeni gibi komutları bir hamlede
uygulayabilirsiniz.
Stilleri kullanmak için Window
menüsündeki Panels bölümünden Styles komutunu
verin. Karşınıza gelen Styles paletinde ‘A’
işareti ile gösterilen stiller metin stilleridir.
Metin stillerini kullanabileceğiniz diğer bir
yer ise Inspector paletindeki ..... simgesinin en
altında bulunan menüdür.
Yeni Bir Metin Stili Oluşturmak
Bu işlem için değişik iki yöntem
kullanabilirsiniz:
1. Yöntem
Bütün seçimleri iptal edin. [Sayfa üzerinde
boş bir alana Ok ile tıklayın]
Styles paleti üzerinde Normal Text
seçili olsun.
Inspector paleti üzerinden veya menü
komutlarıyla metin özelliklerini ayarlayın.
Styles paleti üzerindeki Options
menüsünden New komutunu verin.
Style-1 adıyla oluşan yeni stilin
üzerine çift tıklayıp ismini değiştirerek onaylayın.
2. Yöntem
Bir metin parçasını seçin.
Inspector paleti üzerinden veya menü
komutlarıyla metin özelliklerini ayarlayın.
Styles paleti üzerindeki Options
menüsünden New komutunu verin.
Style-1 adıyla oluşan yeni stilin
üzerine çift tıklayıp ismini değiştirerek onaylayın.
77- Stili Uygulamak
Hiç seçim yapmaksızın Styles paleti
üzerindeki bir stili simgesinden tutup ilgili metin üzerine
bırakarak uygulayabilirsiniz.
Normal olarak bu komuttan sadece üstüne
taşıma yaptığınız paragraf etkilenir. Eğer bütün metin alanına
bu şekilde stil vermek istiyorsanız, Preferences
bölümünde Text kategorisinde Dragging a paragraph
style changes başlığının altındaki Entire text container
seçeneğini işaretleyin.
Bir metin stilini uygulamanın diğer bir
yöntemi ise ilgili metni seçtikten sonra Styles paleti
üzerinden bir metin stili ismini seçmektir.
78- Stil Tanımını Değiştirmek
Daha önceden oluşturmuş olduğunuz bir metin
stilini seçtikten sonra Styles paletindeki Options
menüsünden Edit komutunu vererek, stilin tanımını
değiştirebilirsiniz.
Değişiklikleri yapıp OK diyerek bu
pencereyi kapatırsanız, doküman üzerinde o stilin uygulandığı
bütün metinler yeni tanımlara uyar.
Diğer bir yöntem ise sayfa üzerindeki bir
metni seçip gerekli tipografik değişiklikleri yaptıktan sonra
Styles paletindeki Options menüsünden Redefine
komutunu vermektir. Karşınıza çıkan iletişim kutusu üzerinden
yeniden tanımlamak istediğiniz stil adını seçip OK deyin.
Eğer bir stili başka bir stilin temeli olarak
tanımlamak istiyorsanız, sayfa üstünde seçili bir şey olmadığına
dikkat ederek ilgili stili seçin ve Options menüsünden
Set Parent komutunu verin. Karşınıza gelen iletişim kutusu
üzerinden temel stili seçin ve OK deyin. Böylece ilk
seçtiğiniz stil ikinci seçtiğiniz stilin alt stili haline gelir.
Temel stildeki tanımları değiştirdiğinizde, bu tanımlar alt stil
tarafından da paylaşılıyorsa, alt stil otomatik olarak bu
tanımları içerir.
79- Stilleri Silmek
Önce sayfa üzerinde seçili bir şey olmadığına
emin olun. Daha sonra silmek istediğiniz stilin adını Styles
paletinden seçip, Options menüsünden Remove
komutunu verin.
80- Stilleri Stilleri Kaydetmek [Export]
Freehand 9 ile gelen yeni bir uygulama da
Stilleri kaydedebilmek.
Birçok uygulamada kullandığınız metin veya
çizim stillerini diskinizin üzerine kaydedip [export]
daha sonra çalıştığınız sayfa üzerine çağırabiliyorsunuz [import].
Stilleri kaydetmek için;
Stil penceresinden Option>Export
komutu verin.
Ekrana gelen Export Styles
penceresinden kaydetmek istediğiniz stilleri seçin.
Seçiminizi yaptıktan sonra Export
düğmesine onay verin.
Ekrana gelen pencerede kaydetmek istediğiniz
stillere bir isim vererek Save düğmesini onaylayın.
Diskinizin üzerinde vermiş olduğunuz isimde
bir Freehand belgesi yaratılacaktır.
81- Stilleri Çağırmak [Import]
Gerektiğinde farklı bir sayfa üzerinde daha
önceden hazırladığınız sayfa üzerindeki stilleri kullanmak
isterseniz, Stil penceresinden Option>Import komutu
verin.
Ekrana gelen dosya aç pencerede,
diskinizin üzerinde daha önce kayıt ettiğiniz dosyayı bulun,
seçin ve Open komutu verin.
Çağırdığınız stillerin Stil
pencerenizde yer aldığını göreceksiniz.
82- Harfleri Büyük-Küçük Hale Çevirmek
Küçük harflerle yazılı metninizi büyük
harlere, büyük harflerle yazılı metninizi küçük harflere
çevirebilirsiniz.
Metninizi seçip Text>ConvertCase
menüsüne ulaştığınızda seçenekler göreceksiniz. Bu seçenekler:
Upper, seçili tüm küçük harfleri büyük
harflere çevirir.
Lover, seçili tüm büyük harfleri küçük
harflere çevirir.
Small Caps, seçili küçük harfleri
Setting ayarlarındaki değer kadar büyülterek, büyük haflere
çevirir. Seçili metnin ilk harfi büyük başılıyorsa ilk harfi
olduğu gibi bırakarak, küçük harleri büyük harflere çevirir.
Title, tümü küçük yazılmış metnin ilk
harflerini büyük harlere çevirir, büyük harflerle yazılı
metninizi ise ilk harlerini büyük bırakarak diğer harleri
küçültür.
Sentence, küçük harflerle dizili
metninizin paragraf başlangıcındaki ilk kelimenin ilk harfini
büyültüp diğer harfleri aynı bırakır. Eğer seçili tüm metin
büyük harflerden oluşuyorsa, paragraf başlangıcındaki ilk
kelimenin ilk harfini büyük bırakarak diğer hafleri küçültür.
Settings penceresinde ise:
1- İşlem yapma yüzdesi verebileceğiniz bir
alan,
2- Vermiş olduğunuz değerin hangi seçenekleri
kapsayacağını içeren liste,
3- Uygulama kapsamı dışında tutacağınız
kelimelerin listelendiği bölüm,
4- Kapsam dışı bırakacağınız kelimeleri alana
yapıştıracağınız veya sileceğiniz düğmeleri içerir.
Programın
tabanı ingilizce olduğundan türkçe harflere (ş,i,ğ gibi) bu
komutu uygulayamazsınız.
|