|
İşlemcinin Çalışma sürecini, İşlemci türlerini ve aralarındaki
farkları söyleme
Mikroişlemci Bilgisayarın Merkezi İşlem birimi olarak çalışan
büyük ölçekli ya da çok büyük ölçekli devrelerdir. Mikroişlemci
entegre devresi, yazılan programları meydana getiren makine kodlarını
yorumlamak ve yerine getirmek için gerekli olan tüm mantıksal
devreleri içerir.
Bir mikoişlemci temel olarak iki bölümden oluşur.
Kontrol Birimi:
Bilgisayara diğer ünitelerin ne yapması gerektiğini
bildiren kısımdır. Böylece bilgisayarı yönlendirerek programda verilen
emirlerin eksiksiz olarak yapılamasını, gerekli bilgilerin belleğe
yerleştirilip alınmasını ve yapılan işlemlerin kontrolünü sağlar.
Aritmetik-Mantık Birimi (ALU):
Tüm mantıksal ve matematiksel işlemlerin
yapıldığı kısımdır. Bilgisayarda yapılan dört işlem, üs alma gibi
aritmetiksel işlemlerle küçük, büyük , küçük eşit, büyük eşit gibi
mantıksal işlemlerde bu bölümün mantık devrelerinde yapılır.
Mikroişlemcinin hızı saniyede yapılan işlem ile ölçülür. Hız ölçü
birimi olarak Megahertz (MHZ) kullanılır.
Günümüzde kullanılan mikroişlemciler MOTOROLA, INTEL,AMD ve CYRIX’dir.
Bunlardan motorola özel amaçlı bilgisayarlarda kullanılan bir
İşlemcidir. Apple’ın çıkardığı POWER PC makinalarında
kullanılmaktadır. Masaüstü bilgisayarlarda ise INTEL, AMD ve CYRIX
kullanılmaktadır. Bunlardan piyasayı elinde bulunduran ise INTEL’dir.
Cyrix çıkardığı birkaç işlemci türünden sonra artık işlemci üretmemeye
başlamışlardır. AMD ise şuan INTEL ile büyük bir yarış içerisindedir.
Son çıkardığı işlemcilerin bazı testlerde INTEL’i geçtiği olmuştur.
Intel’in çıkardığı işlemciler teknolojik sıralamaya göre 8088,8086,
80286, 80386, 80486, Pentium, Pentium Pro, Pentium MMX, Pentium II,
Pentium Celeron ve Pentium III’dür.
8086 mikro
işlemci 20 bit ile bellek adresleyebilen 20 bitlik adres yolu kullanan
bir mikroişlemcidir. 8086 bir mikroişlemci 1 MB’lık (220)
bellek adresleyebilir.
8088 mikro
işlemci, 16 bit üzerinden işlem yapan veri yolu 8 bit olan bir mikro
işlemcidir.
80286
Mikro işlemci, adres yolu 20 bit iç ve dış veri yolu 16 bit ve 16 MB’a
kadar belleği doğrudan adresleyebilirler.
80386
Mikro işlemci, SX ve DX olarak piyasaya sürülen 386 işlemcilerin adres
yolu 32 bit olup 4 GB’lık ana bellek adresleyebilir. SX işlemcinin dış
veri yolu 16, iç veri yolu 32 bittir. Saat hızı 16-33 Mhz’dir. DX
işlemcisinin hem iç hem de dış veri yolu 32 bit saat hızı 33-40
MHZ’dir.
80486
Mikro işlemci, iç ve dış adres yolu 32 bit olup
4 GB adresleyebilen bir mikro işlemcidir. Saat hızları 25 ile 100 Mhz
arasında olan çeşitleri vardır. SX modelinde matematik işlemci yoktur.
DX ve DX2 modellerinde matematik işlemci olup işlemcinin içinde 4 KB
veri ve 4 KB komut önbelleği vardır.
Pentium
Mikro işlemci, Intel firmasının 1994 yılında piyasaya sürdüğü 32
bitlik iç 64 bitlik dış veri yolu kullanan, adres yolu 64 bit olan
mikro işlemcidir. 8 KB veri 8KB komut olmak üzere toplam 16 KB’lık
önbelleği vardır. Saat hızı 66 ile 200 MHz arasında
değişmektedir.Pentium işlemcide 3.1 milyon tane transistör vardır.
Pentium Pro
mikroişlemcide Pentium işlemciye ek olarak
256 KB’lık bir L2 ön bellek vardır. Bu işlemlerinde ona hız
kazandırmıştır. Saat frekansları 166 ile 200 arsında değişmektedir.
5.5 milyon transistör barındırır.
Pentium MMX (MultiMedia eXtension)
Eski pentium işlemcilere göre 1.5 kat daha
fazla transfer içeren ve pentium işlemcilerle tamamen uyumlu uyum
olan işlemcilerdir. Pentium MMX işlemcilerin 166, 200 ve 233 MHZ
hızıında çalışan modelleri vardır. Bu işlemci multimedya (çoklu ortam
yazılımları, oyunlar, MPEG gibi grafik tabanlı yazılımlar)
uygulamaları için özel komutlar içerir. Ayrıca pentiumlar 16 KB olan
önbellek miktarı MMX’de 32 KB’a çıkarılmıştır.
Pentium II
Pentium pro işlemcisi ile MMX işlemcisinin birleşimi ile 1997 de orta
çıkarıldı. 233,266,300,400 ve 450 MHZ saat hızında çalışan
işlemcilerdir. Bu işlerin diğerlerinden farkı SEC (single Edge Contact)
adı verilen genişleme yuvalarına (slot) takılan bir işlemcidir.
İşlemci anakart üzerindeki Slot-1 adı verilen özel yuvaya takılır.
Pentium II işlemcilerde 32 KB’lık bir L1 önbellek ve 512 KB’lık L2
önbellek içerir.
Pentium Celeron
Pentium II işlemcilerinin pahalı olması
nedeniyle çıkarılan Pentium II işlemcinin ucuz sürümüdür. Aralarındaki
temel fark 512 L2 önbelleğinin Pentium Celeron işlemcilerde
olmamasıydı. Fakat L2 önbelleğinin olmaması büyük performans
düşüklüklerine yol açtığından sonraki sürümlerinde 128 KB’lık bir
önbellek konuldu.
Pentium III
Pentium III’le birlikte 3-D, konuşma tanıma, video ve ses
uygulamalarını destekleyen 70 tane komut eklenmiştir. Bununla birlik
yeni komut seti SIMD (single Insruction Multiple Data)’ komutlarını
desteklemektedir. Bu komutlar bir komut ile çoklu hafıza
bölgelerindeki verilerin eş zamanlı olarak düzenlenmesine izin
vermektedir. PIII’ler 800 Mhz’e kadar saat hızı sunmaktadır. Pentium
III’lerin ilk çıktığında 32 KB’lık L1 512 KB’lık L2 önbellekleri
vardı. Fakat 128 KB’lık L1 ve 512 KB’lık L2 önbelleğine sahip AMD’nin
Athlon işlemcisi testlerde Pentium III’ü geçince Pentium III
işlemcisini yeniledi. Yeni çıkan işlemcisinde L2 önbellek miktarını
256 KB’a düşürdü fakat bu önbellek işlemci ile aynı hızda çalışmakta
idi. Bir önceki PIII’de ise L2 önbellek işlemcinin yarı hızında
çalışmakta idi.
Pentium
IV
Yapım Aşamasındadır. |